Αποφεύγοντας το μοιραίo PDF  | Εκτύπωση |  E-mail
Runner's Injuries
marathon-742041
 

13/12/15

Αν και τα οφέλη της άθλησης είναι πολλά και επιστημονικά αποδεδειγμένα,  υπάρχει και η άλλη όψη, αυτή που δίνει «τροφή» στους επικριτές της κάθε φορά που μια δυσάρεστη είδηση μεταδίδεται από τα ΜΜΕ προκαλώντας την έκπληξη  του κόσμου για την ειρωνεία της τύχης. Και πάντοτε εγείρουν το απλουστευτικό ερώτημα: "αν η άθληση κάνει τόσο καλό στην υγεία, γιατί κάποιοι άνθρωποι ενώ αθλούνται πεθαίνουν;"

 Του Ανδρέα Καλογερόπουλου

 
Η μαζικότητα στον αθλητισμό και ιδιαίτερα στις μεγάλες αποστάσεις και τον Μαραθώνιο, είναι μια πραγματικότητα σε όλο τον ανεπτυγμένο κόσμο. Μόνο φέτος, στη διοργάνωση του Αυθεντικού Μαραθωνίου στις 8 Νοεμβρίου 2015, οι εγγραφές ξεπέρασαν τους 43.000 δρομείς σε όλους τους αγώνες (5χλμ-5χλμ απογευματινός, 10χλμ & Μαραθώνιος), ενώ την απόσταση των 42.195 τερμάτισαν περίπου 12.000 δρομείς, όταν το 2005 ο αντίστοιχος αριθμός του Μαραθωνίου δεν ξεπερνούσε τους 2.600 δρομείς.
Είναι λογικό, όταν τα νούμερα αυξάνουν με αυτούς τους εντυπωσιακούς ρυθμούς, να μεγαλώνουν στατιστικά και οι πιθανότητες για απρόβλεπτες καταστάσεις. Πράγματι, φέτος, σύμφωνα με τα ειδησεογραφικά δελτία, 19 αθλούμενοι μεταφέρθηκαν σε εφημερεύοντα νοσοκομεία της Αθήνας με ήπια έως και πιο σοβαρά συμπτώματα.

Εκτός από την ίδια τη φύση του Μαραθωνίου που είναι ένα απαιτητικό αγώνισμα, υπάρχουν δεκάδες λόγοι που αιτιολογούν αυτές τις περιπτώσεις, που ευτυχώς δεν είχαν κάποια μοιραία κατάληξη.

Τα τελευταία 30 χρόνια, περισσότεροι από 80.000 άνθρωποι, άντρες και γυναίκες, έχουν υποβληθεί σε ποικίλες εξετάσεις και δοκιμασίες κόπωσης, στο Cooper University Hospital στο Νιου Τζέρσεϊ των ΗΠΑ. Ο Δρ.Στίβεν Μπλερ ειδικός στην προληπτική καρδιολογία και οι συνάδελφοί του δημοσιεύουν κάθε χρόνο νέα πορίσματα που αναλύουν λεπτομερώς τα δεδομένα, και τα οποία είναι επισήμως γνωστά ως  «Ενδελεχής Μελέτη του Κέντρου Κούπερ» (ACLS).
Τα αποτελέσματα υπέρ της άσκησης είναι συντριπτικά και δείχνουν ότι τα άτομα με καλή φυσική κατάσταση έχουν 50% μικρότερα ποσοστά θανάτου λόγω καρδιοπάθειας από τα άτομα με κακή φυσική κατάσταση. Έχουν επίσης μικρότερες πιθανότητες να υποστούν εγκεφαλικά επεισόδια, να εμφανίσουν διαβήτη ή υπέρταση. Παρουσιάζουν μικρότερο ποσοστό εμφάνισης διάφορων ειδών καρκίνου. Ακόμη, οι αθλούμενοι  έχουν λιγότερες πιθανότητες να προσβληθούν από γεροντική άνοια και ασθένειες όπως το Άλτσχαϊμερ.
Έχει πολύ μεγάλη σημασία να επισημάνουμε ότι τα άτομα με καλή φυσική κατάσταση δεν είναι οι σούπερ αθλητές. Πρόκειται για ανθρώπους που τρέχουν 24 – 40 χλμ. την εβδομάδα, με περισσότερα από 6 λεπτά το χιλιόμετρο…
 
H άλλη όψη 
Παρά τα συντριπτικά αποτελέσματα που αποδεικνύουν τα οφέλη της άσκησης, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η άθληση δεν παρέχει εφ’ όρου ζωής ανοσία, ούτε μας κάνει «άτρωτους» απέναντι σε οποιαδήποτε ασθένεια: “το τρέξιμο μας προστατεύει  από την ανάπτυξη καρδιοπαθειών, ορισμένων όμως καρδιοπαθειών π.χ. από τη στεφανιαία νόσο και κατ’ επέκταση από τον κίνδυνο αιφνιδίου θανάτου. Όμως η άσκηση από μόνη της σ’ ένα άτομο που έχει άλλου είδους πρόβλημα στην καρδιά (π.χ. μυοκαρδίτιδα, ανώμαλη πορεία αρτηριών, βαλβιδοπάθειες  και άλλες παθολογίες αντί να βοηθήσει, αυξάνει τον κίνδυνο αιφνιδίου θανάτου” μας λέει ο ιατρός καρδιολόγος και δρομέας υπεραποστάσεων κ. Βαγγέλης Μπατζόγλου.
 
Οι αιτίες

Running-man-ECG-300x225
Παρά την πρόληψη κάθε χρόνο καταγράφονται περιστατικά αιφνιδίου θανάτου σε αθλούμενους, ενώ και στη χώρα μας έχουν συμβεί παρόμοια περιστατικά: “όλες οι αιτίες παθολογίας των στεφανιαίων αρτηριών, όλες οι αιτίες που οδηγούν σε υπετροφία της αριστερής κοιλίας (π.χ. αρτηριακή υπέρταση), παθολογίες των βαλβίδων, συγγενείς καρδιοπάθειες, φλεγμονές της καρδιάς, ηλεκτρική αστάθεια της καρδιάς (που σχετίζεται με τον ιδρώτα και την αναπλήρωση ηλεκτρολυτών), είναι μερικοί από τους λόγους που οδηγούν στον αιφνίδιο θάνατο” μας εξηγεί ο κ. Μπατζόγλου, “ιδιαίτερα για τις φλεγμονές θα ήθελα να επισημάνω τη μυοκαρδίτιδα που είναι φλεγμονή της καρδιάς από ιούς που δεν γνωρίζει ο ασθενής. Με λίγα λόγια παθαίνει κάποιος αμυγδαλίτιδα ή κάποια κοινή όπως λέμε ίωση και δεν γνωρίζει ότι έχει προσβληθεί και το μυοκάρδιο από τον ιό.”
Όσον αφορά το φύλο, οι στατιστικές δείχνουν ότι οι άνδρες είναι πιο ευάλωτοι σε σχέση με τις γυναίκες κάτι που μας επιβεβαιώνει και ο ιατρός: “κυρίως οι άνδρες άνω των 35ετών είναι πιο ευάλωτοι σ’ αυτά τα περιστατικά.  Σε ηλικίες κάτω των 30 ετών έχουμε ένα περιστατικό ανά 100.000 ενώ σε ηλικίες άνω των 35 έχουμε 1 στους 1.000!”
Βέβαια θα πρέπει να τονίσουμε όπως είπαμε και προηγουμένως ότι δεν υπάρχει ιδιαίτερος λόγος ανησυχίας, αφού τα περιστατικά αιφνιδίου θανάτου κατά τη διάρκεια της άθλησης είναι λίγα σε σχέση με τον αριθμό των αθλουμένων: “Στους αθλούμενους το ποσοστό ξαφνικού θανάτου είναι πολύ μικρό με 1/200.000” μας λέει ο κ. Μπατζόγλου.
Τα συμπτώματα 
Δεν είναι απαραίτητο να υπάρχουν πρόδρομα συμπτώματα πριν από την εκδήλωση ενός περιστατικού: “Προηγούμενο ιστορικό με παθολογία μπορεί να είναι γνωστό αλλά αυτό δεν είναι απαραίτητο. Πρόδρομα συμπτώματα μπορεί να υπάρχουν αλλά κι αυτό δεν είναι απαραίτητο” μας εξηγεί ο ιατρός, “Η απότομη απώλεια των αισθήσεων μέσα σε μια ώρα από την έναρξη των συμπτωμάτων (που μπορεί να είναι ζάλη, πόνος στο στήθος, απώλεια συνείδησης) κατά τη διάρκεια της άσκησης, είναι ο συνήθης τρόπος εκδήλωσης ενός περιστατικού”.
 
O ρόλος του σωματικού & ψυχολογικού στρες 
Η ηρεμία πάντα ήταν καλός σύμβουλος και στην περίπτωση του αιφνιδίου θανάτου φαίνεται ότι το στρες έχει τη δική του αρνητική συμβολή: “ Και το σωματικό και το ψυχολογικό στρες παίζει ρόλο σε άτομα με προδιάθεση για αιφνίδιο θάνατο. Ασφαλώς σε μη στρεσογόνες καταστάσεις δεν διατρέχουμε τον ίδιο κίνδυνο για αιφνίδιο θάνατο. Εννοείται ότι όταν στρεσάρουμε ένα σύστημα ήδη προβληματικό αυξάνουμε τις πιθανότητες να μας συμβεί το μοιραίο. Στην άσκηση βέβαια παίζει ρόλο και η ένταση. Αυξάνονται όμως οι πιθανότητες για αιφνίδιο θάνατο σε άτομα που έχουν προδιάθεση.
 
 Η σημασία της πρόληψης

Δεν υπάρχει λόγος να ανησυχούμε ιδιαίτερα, αλλά πάντα να έχουμε στο νου μας ότι η πρόληψη είναι καλύτερη από κάθε θεραπεία. Άλλωστε η φιλοσοφία του «προλαμβάνειν» εμπεριέχεται στη λογική της άθλησης που δρα προστατευτικά απέναντι σε πιθανές μελλοντικές ασθένειες.
Γι’ αυτό απαιτείται πάντα η σύνεση και ασφαλώς η συνεργασία με ειδικούς (γιατρούς, γυμναστές, διαιτολόγους) ώστε να αθλούμαστε με μεγαλύτερη ασφάλεια, αλλά και να επιτυγχάνουμε τη μέγιστη ωφέλεια από την άθληση.
Παράλληλα οι ειδικοί συνιστούν ένα τσεκ απ για όλους και ιδιαίτερα για όσους είναι αρχάριοι έναν καρδιολογικό έλεγχο: “ένας καρδιολογικός έλεγχος πριν από την έναρξη της αθλητικής δραστηριότητας κυρίως σε άτομα άνω των 35 ετών επιβάλλεται” μας λέει ο ιατρός, “ο έλεγχος αυτός περικλείει λεπτομερές ιστορικό, καρδιολογική εξέταση, γενικές εξετάσεις αίματος, τεστ κοπώσεως, ηλεκτροκαρδιογράφημα κι αν κρίνεται απαραίτητο υπερηχογράφημα καρδιάς. Παράλληλα πρέπει να υπάρχει σωστή διατροφή, όχι κάπνισμα  και μείωση του σωματικού βάρους.”
 
Συμπέρασμα 
Η άθληση είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο ότι έχει πολλαπλά οφέλη για τον αθλούμενο. Όμως δεν είναι ένας τρόπος για να εξωραΐζουμε και να αποενοχοποιούμε μια "κακή" ζωή και ασφαλώς δεν είναι πανάκεια ούτε προσφέρει εφ' όρου ζωής ανοσία. Η άσκηση (αεροβική κυρίως) για να μας ωφελήσει θα πρέπει να γίνεται συστηματικά
και μεθοδικά. Πριν ξεκινήσουμε, ιδιαίτερα αν είμαστε άνω των 35 ετών όπως επισημαίνουν και οι ειδικοί, θα πρέπει να κάνουμε έναν πλήρη καρδιολογικό έλεγχο και να ακολουθήσουμε ένα ισορροπημένο πρόγραμμα προσέχοντας παράλληλα τη διατροφή μας και μένοντας μακριά από καταχρήσεις.

TIMBERTRAIL.GR
 
 
  RUNNERS WORLD
 chalpha baner
 
   logo large     

worldsmarathons

 afisa2018